Bewonersorganisaties gaan zélf aan de slag met een wijkenergieplan.

Enthousiaste bewoners uit de Archipelbuurt, het Van Stolkpark, Buurtschap Centrum 2005 en Duttendel & Wittebrug hebben de koppen bij elkaar gestoken en zijn op eigen initiatief gestart met het schrijven van een wijkenergieplan. Een flinke klus waar nog veel werk voor verzet moet worden. Maar ook een klus waar de bewoners in geloven; zij zijn enorm betrokken bij onderwerpen als duurzaamheid en energietransitie. ‘Allemaal voor een betere wereld’, aldus initiatiefnemer Wouter Buwalda. In de 4 wijken wonen in totaal zo’n 18.000 mensen. Er staan veel oude, soms monumentale huizen en de straten en lanen zijn groen.

Hoe zijn jullie begonnen?
‘Onze bewonersorganisatie Archipel & Willemspark kreeg steeds meer vragen van wijkbewoners over de thema’s duurzaamheid en energietransitie’, vertelt Buwalda. ‘Waarom zijn jullie nog niet begonnen, vroegen mensen ons dan. Toen ik diezelfde geluiden ook van de andere bewonersorganisaties uit de buurt hoorde, besloten we samen op te trekken en zijn we naar de gemeente gestapt. We zijn op de rijdende trein gesprongen en hebben hulp gevraagd de goede richting uit te gaan.’

Het is niet toevallig dat de bewoners van de Archipelbuurt, het Van Stolkpark, Buurtschap Centrum 2005 en Duttendel samen optrekken. Er was al regelmatig onderling contact, de wijken liggen dicht bij elkaar en lijken wat betreft huizenbouw op elkaar.

Initiatiefnemer Wouter Buwalda

Wouter Buwalda nam het initiatief om samen met de bewonersorganisaties uit de Archipelbuurt, het Van Stolkpark, Buurtschap Centrum 2005 en Duttendel te werken aan een wijkenergieplan.

Wat drijft jullie?
‘We zijn enorm betrokken bij de thema’s natuur en milieu. Duurzaamheid. De opwarming van de aarde. Andere vormen van energie. Het belang van moeder aarde. Dat vergeten we wel eens. We hebben eigenlijk allemaal hetzelfde: er wordt zoveel over gepraat, maar er gebeurt weinig. Als we zelf iets kunnen bijdragen, moeten we dat doen.’

Hoe betrokken zijn de wijkbewoners?
‘Dat moet nog verder op gang komen’, legt Buwalda uit. Volgens hem wachten veel mensen af. Al zijn er uitzonderingen, zoals het Archipelbuurt-initiatief de Groene Buurt, die de gezamenlijke inkoop van zonnepanelen regelt, energiecafés organiseert en energiecoaches aanbiedt. In de andere wijken worden ook stappen in deze richting gezet. ‘Maar toch gaan veel mensen ervan uit dat de gemeente of de energieleverancier alles voor hen regelt: dat hoef je als bewoner toch niet allemaal zelf te doen, hoor je dan. Het is echt nog een hele grote uitdaging om grote groepen mensen te betrekken.’

Waar lopen jullie tegenaan?
‘Er is nog veel onduidelijkheid over belangrijke zaken als techniek, financiën en planning. Er zijn veel vragen over bijvoorbeeld de verdeling van middelen tussen de wijken, de verdeling per inkomensgroep, de verdeling over de tijd gemeten. Hoeveel geld moet je reserveren. We missen daarbij een duidelijke regierol van de gemeente. Het mag wat ons betreft allemaal wat ‘smarter’: specifieker, helderder, duidelijker.’

Wouter Buwalda: ‘Als we zelf iets kunnen bijdragen, moeten we dat doen.’

Wat doe je om alle bewoners mee te krijgen?
‘Daar zijn we nog over aan het nadenken. We maken samen met de gemeente een plan voor de communicatie en participatie in de wijken. Ik denk dat de verhouding hier 20/80 is. Een kleine groep is nog maar betrokken: zo zit mijn vriendengroep op de lijn dat je wat moet doen aan natuur en milieu. Maar buiten die kring zijn veel mensen nog heel afwachtend. Dat kun je zo ook niet kwalijk nemen, vind ik. Op een gegeven moment zal de gemeente in actie moeten komen en zeggen dat er echt iets gaat gebeuren. En de enthousiastelingen kunnen ook helpen om de overige 80 procent over de streep te trekken.’

Waar staan jullie over 10 jaar?
‘Ik ga ervan uit dat de hele planvorming over 2 jaar is afgerond en dat we dan bezig zijn met de verdere uitvoering. En dat we over 10 jaar echt heel ver op streek zijn met de verduurzaming van onze huizen. Dat veel huizen dan beter zijn geïsoleerd, daar ben ik van overtuigd. Maar of er dan ook duidelijkheid is over nieuwe energievormen? Komt er een aftakking van de Leiding door het Midden naar de Archipelbuurt? Sluiten we aan op een windmolenpark in zee? Ik vrees dat er nog veel onduidelijkheid zal zijn. Dat kunnen wij als wijk niet regelen. En er zal toch echt wel iets moeten gebeuren. Want je leest wekelijks berichten over de verdere opwarming van de aarde. In Siberië is een hittegolf. In Turkije en Griekenland wordt het ’s zomers 50 graden. Maar ik blijf optimistisch en kijk samen met de andere bewonersorganisaties naar wat we hier wél kunnen doen.’